12.12.2011 ARDNŞ-nin Şəffaflığının artırılması
ARDNŞ-nin Şəffaflığının artırılması
istiqaməti üzrə 2010, iyun – 2011, iyul müddətində görülmüş işlər barədə
Hesabat
Müəllif: Mübariz Tağıyev
Bakı 2011
MÜNDƏRİCAT
|
Ön söz ......................................................................................................................... |
3 |
|
1. Xarİcİ neft şİrkətlərİnİn şəffaflıq prİnsİplərİnİn və
praktİkasının ........................................................................................................ |
3 |
|
1.1. STATOIL ........................................................................................................... |
3 |
|
1.2. LUKOİL ............................................................................................................ |
9 |
|
1.3. TPAO (Türkiyə Petrol Anonim Otaqlığı) .................................................... |
11 |
|
1.4. BP ............................................................................................................. |
12 |
|
1.5. Kazmunayqaz .......................................................................................... |
14 |
|
1.6. ARAMKO ......................................................................................................... |
16 |
|
2. ARDNŞ-nİn İllİk hesabatları ................................................................... |
17 |
|
2.1. ARDNŞ-nİn 2010-cu İl üzrə Kosolİdasİya Edİlmİş
Malİyyə Hesabatları ........................................................................... |
17 |
|
2.1.1. Müstəqİl Audİtorun Hesabatı ............................................. |
17 |
|
2.1.2. Konsolİdasİya Edİlmİş Malİyyə Hesabatları .............. |
20 |
|
2.1.3. Konsolidasiya Edilmiş Maliyyə Hesabatları üzrə
Qeydlər ............................................................................................... |
22 |
|
2.1.4. ARDNŞ-nİn Malİyyə fəalİyyətİnə daİr
məlumatların dİgər mənbələrdə təsvİr edİlməsİ |
24 |
|
2.2. ARDNŞ-nİn İllİk hesabatı .................................................................... |
24 |
|
2.3. ARDNŞ-NİN VEB-SƏHİFƏSİ ........................................................................ |
25 |
|
3. TÖVSİYƏLƏR ......................................................................................................... |
25 |
Ön söz
Hesabat dövründə bir qrup tanınmış neft şirkətlərinin şəffaflıq və hesabatlılıq təcrübəsi təhlil edilmişdir. Bunların arasında Statoil, BP, Lukoil, TPAO, Kazmunayqaz və Aramko var. Təhlillərin nəticələri qısa şəkildə bu hesabata daxil edilib. Hesabatda, eyni zamanda, ARDNŞ-nin Kosolidasiya Edilmiş Maliyyə Hesabatlarının, İllik Hesabatının (Ümumi) və şirkətin veb-səhifəsinin təhlili nəticələridə əks etdirilir. Bu təhlillər zamanı digər şirkətlərin (Statoil, BP, Lukoil, KazMunayGaz) təcrübələri nəzərədən keçirilir.
Hesabatında sonunda şəffaflığın artırılmasına dair bəzi tövsiyələr verilir.
1. Xarİcİ neft şİrkətlərİnİn şəffaflıq prİnsİplərİnİn və praktİkasının
1.1. STATOIL
Qısa tarixi
Statoil 34 ölkədə fəaliyyət göstərən beynəlxalq enerji şirkətidir. Şirkət 1972-ci ildə Norveç Dövlət Neft Şirkəti adı ilə yaradılmışdır. 2 ildən sonra Şimal dənizində Statfjord yatağında neft kəşf edilmişdir. 1979-cu ildə Statfjord yatağından neft hasil edilməyə başlamışdır. 1981-ci ildə Statoil Norveç neft kompaniyası olaraq Şimal dənizində yerləşən Gullfaks yatağınından karbohidrogen ehtiyatlarının hasil edilməsi ücün operator şirkət təyin olunmuşdur. 2001-ci ildə Statoil qismən özəlləşdirilmiş və Oslo və Nyu-York Fond Birjasında lisenziyalaşdırılmışdır. 1 oktyabr 2007-ci ildə Statoil neft kompaniyası 1960-cı ildə yaradılmış Norsk Hydro neft və qaz kompaniyası ilə birləşmişdir. Yeni neft kompaniyası müvəqqəti olaraq StatoilHydro adlandırıldı. Bu birləşmədən sonra şirkətin gücü və imkanları xeyli artdı və Statoil dünya səviyyəli bir şirkətə çevrildi. 1 noyabr 2009-cu ildən yenidən Statoil adlandırıldı.
Şəffaflıq və hesabatlılıq
Şirkət həm bir çox ayrı-ayrı istehsal və maliyyə göstəricilərini müntəzəm şəkildə öz vebsəhifəsində açıqlayır, həmdə toplu şəklində illik və rüblük hesabatlarını burada yerləşdirilir. Bu hesabatlar böyük həcmli olduğu və vebsəhifədən tam şəkildə çəkilməsi üçün çətinliklər yarada biləcəyinə görə ayrı-ayrı bölmələr şəklində də vebsəhifədə yerləşdirilib. Məsələn, 2009-cu il üzrə şirkətin hesabatı aşağıdakı forma və bölmələr üzrə vebsəhifədən çəkilə bilər:
- 20-F formada illik hesabat;
- Şirkət barədə qısa məlumat bukleti (In Brief));
- Qanunvericiliklə tələb edilən hesabat (Statutory report 2009);
- Faktlar Kitabı (Fact Book). Bu kitabda Statoil şirkətinə dair hərtərəfli məlumatlar təsvir edilir;
- Ayrı-ayrı məlumatlar:
ü “Biz Kimik” bukleti (This is who we are);
ü Əsas qrafiklər (Key figures);
ü Əsas bölgələr (Statoil işlədiyi);
ü 2009-cu il güzgüsündə (2009 at a glance);
ü Əməliyyatlara dair məlumatlar (Kəşfiyyat, Coğrafi bölgələrə görə neft və qaz ehtiyatları, Əlavə neft və qaz ehtiyatları, Neft və qaz hasilatı, Yataqlar üzrə neft və qaz hasilatı, Bölgələr üzrə neft və qaz hasilatı, Neft və qazın satış həcmləri, İnkişaf
Geri